ผิวหนังแห้งอักเสบที่มือดูแลอย่างไร – Bangkok Aesthetic Clinic

ผิวหนังแห้งอักเสบที่มือดูแลอย่างไร

ผื่นผิวหนังอักเสบ (Eczema) เป็นโรคผิวหนัง ชนิดหนึ่ง พบได้ที่ผิวหนังทุกส่วนของร่างกาย แต่ผู้ป๋วยส่วนหนึ่งจะพบผื่นผิวหนังอักเสบที่มือ หรือ แฮนด เอ็กซีมา (Hand eczema) ผู้ป่วยกลุ่มนี้ ควรจะได้รับการดูแลเป็นพิเศษ เนื่องจากมือเป็นอวัยวะที่มีการใช้หยิบจับสิ่งของ และสัมผัสสิ่งต่าง ๆตลอดเวลา ดังนั้นเพื่อป้องกันการเกิดโรคแทรกซ่อนอื่น ๆ จึงควรปฎิบัติตัวให้ถูกต้อง

สาเหตุของโรคที่ควรรู้

สาเหตุของผื่นผิวหนังอักเสบที่มือ อาจเกิดจากการสัมผัสกับสารที่ก่อให้เกิดการแพ้ (Allergen) หรือสารที่ระคายเคืองต่อผิว เช่น ผงซักฟอก สบู่ น้ำยาทำความสะอาด หรือสารเคมีต่าง ๆ แม้แต่ส่วนผสมบางอย่างในเครื่องสำอางและในผลิตภัณฑ์ดูแลผิวที่ใช้เป็นประจำ การสัมผัสกับน้ำบ่อย ๆ การถูกอากาศแห่งจัด หรือเย็นจัด ก็สามารถก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อผิวได้ เมื่อเกิดอาการแพ้หรือระคายเคืองจะทำให้ผิวที่มือแห่ง แตก ลอก คัน และเกิดอาการอักเสบในที่สุดผิวหนังบริเวณมือที่แตกแห้ง จะสูญเสียความแข็งแรงและความสามารถในการต้านทานกับสิ่งที่ สัมผัส ทำให้สารต่าง ๆ ซึมผ่านผิวได้มากขึ้น และกระตุ่นให้เกิดอาการระคายเคือง หรือแพ้ได้ง่ายกว่าปกติโดยมากจะพบว่าเริ่มมีอาการแห้งแตกและเป็นตุ่มคัน ถ้าขาดการดูแลรักษาที่ถูกต้องในช่วงเริ่มต้น อาการต่าง ๆ ของผื่นผิวหนังอักเสบ ที่มือจะรุนแรงมากขึ้น

ข้อควรปฏิบัติสำหรับผู้ป่วยผื่นผิวหนังอักเสบที่มือ

หลีกเลี่ยงสารที่แพ้ หากผื่นผิวหนังอักเสบเป็นเรื้อรังและท่านสงสัยว่าจะเกิดจากการแพ้สารที่สัมผัส ท่านสามารถพบแพทย์ผิวหนังเพื่อทำการทดสอบผื่นแพ้สัมผัสที่ผิวหนัง (Patch Test) เมื่อทราบว่าแพ้ สารใดสารหนึ่งควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับสารนั้น

ล้างมืออย่างเหมาะสม

  1. ไม่ควรล้างมือบ่อยเกินไปคือ ไม่ควรเกิน 2-3 ครั้งต่อวัน
  2. ไม่ควรล้างมือด้วยน้ำอุ่น น้ำร้อน
  3. ใช้สบู่หรือผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดเพียงเล็กน้อย
  4. หลังล้างมือซับมือให้แห้ง โดยไม่ลืมซับบริเวณซอกนิ้ว
  5. ทาผลิตภัณฑ์ให้ความชุ่มชื้น (Moisturizer) หลังล้างมือทุกครั้ง

หลีกเลี่ยงการใช้สบู่ สบู่ และผงซักฟอก มีฤทธิ์ เป็นด่างซึ่งจะทำให้ผิวหนังที่มีอาการอักเสบเกิดการ ระคาย และทำให้ผิวแห้งตึงจึงควรใช้แต่น้อยโดยฟอกเฉพาะบริเวณที่จำเป็น เช่น ตามซอกพับ ซอกอับ ต่างๆ

  • ควรเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่อ่อนโยน หรือ Soap-free Cleanser (ไม่มีส่วนผสมของสบู่) ปลอดสีปราศจากน้ำหอม และสารกันบูดที่ไม่จำเป็น
  • หลีกเลี่ยงสบู่ที่มีส่วนผสมของน้ำหอมและสบู่ที่ผสมยาฆาเชื้อ ยาดับกลิ่น หรือวิติมินที่ไม่จำเป็น
  • อาจเลอกใช้ผลิตภัณฑั สบู่ที่ ผสมมอยเจอร์ไรเซอร์ เพื่อเพิ่มความชุ่มชื้น
  • ห้ามใช้แอลกอฮอล์ ยาฆ่าเชื้อ ผงซักฟอก หรือ น้ำยาทำความสะอาด เช็ด หรือล้างมือ

ควรใช้ผลิตภัณฑ์ที่ให้ความชุ่มชื้นผิว เช่น ครีม โลชั่น หรือ มอยซ์เจอร์ไรเซอร์ ทามือบ่อยๆ ทาซ้ำทุกครั้งที่รู้สึกผิวแห้งตึง และทุกครั้งหลังล้างมือหรือ ถอดถุงมือ เพื่อไม่ให้มือแห้ง

  • เลือกผลิตภัณฑ์ที่ปลอดน้ำหอม ไม่ใส่สีและ ไม้มีส่วนผสมของสารที่ก่อให้เกิดการแพ้ หรือ ระคายเคือง ผสมอยู่
  • สำหรับมอยซ์เจอร์ไรเซอร์ ถ้ายิ่งมีลักษณะ เหนียวเหนอะ เช่น ขี้ผึ้ง จะสามารถป้องกันการ ระเหยของน้ำจากผิวและให้ความชุ่มผิวได้ดีกว่า เช่น ผลิตภัณฑ์ลักษณะขี้ผึ้ง White Petrolatum Jelly (วาสลิน) จะดีที่สุด รองลงมาเปนมอยเจอร์ไรเซอร์ ประเภทน้ำมัน เช่น Mineral Oil ครีม และโลชั่นตามลำดับ
  • ผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของยูเรีย (Urea) นอกจากช่วยอุ้มน้ำในชั้นผิวแล้วยังช่วยเพิ่มการซึมผ่าน ผิวของยาทาชนิดอื่น เพิ่มประสิทธิภาพการรักษาด้วยทายา

การสวมถุงมือ แนะนำให้ใส่ถุงมือ เมื่อทำงานที่ เปียกแฉะ หรือต้องสัมผัสกับน้ำ

  • เลือกใช้ถุงมือพลาสติก (โพลี่ยูรีเทน) ถุงมือไวนิล (Vinyl) หรือถุงมือพีวีซี (PVC) จะดีกว่าถุงมือ ยางลาเท็กซ์ (ถุงมือแพทย์) ซึ่งอาจก่อให้เกิด การแพ้สัมผัสจากยางได้
  • ภายในถุงมือควรจะแห้ง และสะอาด ควรเปลี่ยน ถุงมือทันทีเมื่อรู้สึกว่าด้านในถุงมือเปียกชื้น
  • ในการสวมถุงมือแต่ละครั้ง ไม่ควรใส่ถุงมือนาน กว่า 10-15 นาทีเพราะจะก่อให้เกิดความอับชื้น ระคายเคืองได้ ถ้ามีเหงื่อออกมากให้ใส้ถุงมือ ผ่าขาวไว้ข้างในถุงมืออีกชั้นเพื่อดูดซับเหงื่อใน ระหว่างทำงาน
  • ถ้าทำงานแห้ง ๆ ที่มีฝุ่นสกปรก เลือกใส้ถุงมือ ผ้าสีขาวที่ไม้อับชื้น เพื่อป้องกันไม่ให้มือสกปรก จะทำให้ไม้ต้องล้างมือบ้อย
  • การใส้ถุงมือผ้าสีขาวจะช่วยให้สามารถทา มอยซ์เจอร์ไรเซอร์ที่เหนียวเหนอะหนะได้บ่อย ๆ โดยไม้รู้สึกรำคาญ นอกจากนี้หากทายาแล้วใส้ ถุงมือผ้าสีขาวก่อนนอนจะช่วยให้ผิวกักเก็บความ ชุ่มชื้นได้มากขึ้น และยาดูดซึมเข้าสู่ผิวได้ดีขึ้น

ข้อปฏิบัติอื่น ๆ

  • ไม่ควรใส่แหวน ขณะทำงานบ้าน หรือล่างมือ เพราะสบู่ที่คั่งค้างอยู่ใต้แหวนทำให้ผื่นอักเสบที่ มือกำเริบได้
  • พยายามเลี่ยงงานบ้าน งานอดิเรกที่ต้องสัมผัสกับ ตัวทำละลาย แอลกอฮอล์ น้ำยาทำความสะอาด กาว ขี้ผึ้ง (Wax) อีป๊อกซี่เรซิ่น (Epoxy Resin) กาวอีป๊อกซี่ น้ำมัน และน้ำยาชนิดต่าง ๆ
  • ขณะทำงานบ้าน พยายามใช้แปรงด้ามยาวในการ ล้างจาน หรือทำความสะอาด ถ้าเป็นไปได้ควร ใช้เครื่องซักผ้า หรือเครื่องล้างจาน
  • ควรทายาอย่างสม่ำเสมอ ตามแพทย์สั่ง และควร ดูแลให้ผิวที่มือชุ่มชื้นอยู่ตลอดเวลา
  • หลีกเลี่ยงการสัมผัสสิ่งของเหล่านี้ด้วยมือเปล่า เช่น อาหาร น้ำผลไม้เปลือกผลไม้โดยเฉพาะตระกลู ส้ม มะนาว ส้มโอ ผัก โดยเฉพาะ หัวหอม

หอม กระเทียม พริก เนื้อปลาสด เนื้อสัตว์ต่าง ๆ น้ำยาทำความสะอาด ผงซักฟอก น้ำยาขัดเงา น้ำมันก๊าด ทินเนอร์ตัวทำละลาย (Solvent) กาว แว๊กซ์ อิพ๊อกซี่ เรซิน น้ำมันใส่ผม ยาย้อมผม เป็นต้น

ในกรณีหลีกเลี่ยงสารกระตุ้นต่าง ๆ ไม่ได้ควรใส่ ถุงมือก้อนการสัมผัสสารเหล่านั้น หรือใช้อุปกรณ์ เพื่อหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับมือโดยตรง เช่น แปรงที่มี ด้ามยาว หรือไม้พันสำลีเป็นต้น